О.Чулуунбат Ц.Нямдорж даргад ойртсоор байна.

Монголбанкны еренхий захиралын томилолтын хугацаа дуусах дехеж, хумуус гадуур хэн болох бол гэж элдэв таамаглал дэвшуулж байна. Мен тодорхой булэг хумуус еерийн хунээ энэ том албан тушаалд тавиулж, эрх мэдэл, бизнесийн хурээгээ ергетгех гэж улаан цайм хеецелдеж эхэллээ. Уг нь О.Чулуунбатад хуулиар нэг сунгагдах боломж байгаа. Харамсалтай нь енгерсен хугацаанд тэр олон том алдаа гаргаж, нэр хунд нь навс унасан тул дахин томилогдох ямар ч гордлого байхгуй болсон. Терийн банк, менгений бодлого алдагдсан, албан тушаалаа еерийн бизнесийг явуулах талбар болгосон, улсын валютын неецеес оросын нэгэн банкинд 10 гаруй сая доллар алдсан, Худалдаа хегжлийн банкны хувчлалыг будлиантуулсан гээд ярих юм бол их олон асуудал гарна. Учир иймээс Чулуунбатад еерийн найдвартай хунийг орондоо тавиулж, еерийн хийсэн нугэлийг хайцаалах арга зам хайж эхэлсэн. Энэ хун нь Худалдаа хегжлийн банкны захирал Менхбат юм. Чулуунбат Менхбатыг Увсын хун гэж Нямдорж даргад танилцуулж, Монголбанкны еренхийлегчеер тавиулахад дэмжлэг авах бух арга замыг хайж явна. Енгерсен оны суулээс ялангуяа шинэ жилийн олон арга хэмжээний уеэс Чулуунбат Нямдоржид алхам алхамаар ойртох болсоны цаад учир нь энэ гэж хумуус ярих юм.
Уг нь Менхбат увсынх бишилдээ. Бид нэг уе сансарт 10 жилийн сургуульд сурч байсан тул би Менхбатыг Улаанбаатарт терсен болон ер нь хэн бэ гэдгийг нь сайн мэднэ. Ер нь хун муутай, унэгэн зальтай эр шуудээ. Элэнц хуланц нь увс гаралтай байж болох тул цагийн аясыг мань хун мэдэрч увсын дарга нарын нутгархаг байдлыг ашиглаж, ендер албан тушаалд дэвших гэж Менхбат зуудэлж яваа бололтой. Моломжамцын уед Менхбат нь Монголбанкинд гадаад харилцааны газрын дарга байсан, тэр хоер сайн харьцаа байх. Харин Унэнбат еренхийлегч болоод ажилдаа тэнцэхгуй байна гээд халагдаад шар айраг, гахайн тагалцаг зардаг жижиг баар нээж ажиллуулж байгаад Чулуунбатаыг Америкээс ирж, Монголбанкны еренхийлегч болгонгууд Худалдаа, хегжлийн банкинд ажилд орсон юм. Саран, Мэдрээ нар чадвартай хунээр банкаа бэхжуулж, сайхан хамт олон бурдсэн байсан гэтэл мань хун ирээд ихэнхийг нь халаад еерт нь долгоносон хов зеесен хумуусээр еерийгее хурээлуулсэн. Би тэр хоморгонд нь ороод ажилгуй болсон юм. Би еерийгее чадалтай гэж хэлэхгуй лдээ, гэхдээ Улсын банк дараа нь худалдаа хегжлийн банкинд олон жил ажиллаж байсан тул банкны ажлыг Менхбатаас арай илуу мэднэ.
Эдийн засаг, санхуу, банкны ямарч мэдлэг байхгуй, дансны хоер талыг ялгахгуй хунийг арай ч Монголбанкны еренхийлегч болгохгуй байхаа. Хэрэв Чулуунбатыг дахин томилох, эсвэл Менхбатыг оронд нь тавиулах гэж узвэл олон тумний их эсэргууцэлтэй тулгарч мэдэх юм.
Гадуур мен Элчин сайд Даваасамбуу, худалдааны танхимын дарга Дэмбэрэл, Лу.Болд, Голомтын Баясгалан, Монголбанкны дэд захирал Батсух, мен газрын захирал Энххуяг, гэх мэт олон хун яригдаж байгаа бололтой. Даваасамбуу гуай Сангийн сайдын ажилд тэнцэхгуй халагдаж байсан. Нутгийн найз Багабандийгаа аргалж байгаад Лондонд суусан, одоо Цолмон хатагтайн Англид сурахтай холбоотой ажлыг амжуулж, Энхбаяртай ойртоод авсан тул Монголбанкны захиралд санаархаж байгаа бололтой юм. Гэхдээ Даваасамбуу элчин сайд банкны ажил мэдэхгуйлдээ. Саяхан Монголд ирсэн бололтой телевизээр ярилцлага егч байсныг харсан мен сонинд том егуулэл бичиж, зургаа тавиулсан байсан. Ер нь монголын эдийн засгийг би мэднэ гэсэн санаа агуулсан, Энхбаяр, Энхболд, Нямдорж нарт ба монгол улсын засгийн газарт яаж ажиллахыг зааж зевлелгее егч байгаа маягийн юм ярьж, бичсэн байсан. Сангийн сайдын суудалд тур суугаад тэнцээгуй хэдий ч тэр хуний цээжинд монголбанкны еренхий захиралын тедийгуй еренхий сайдын албан тушаал багтаж байгаа бололтой. Лондон дахь манай элчингийн хэд хэдэн хун тамхины наймаанд орооцолдон ажлаасаа халагдаж, Даваасамбуу сайд бас цалингаа хасуулж байсныг болоход энэ бохир наймааны сулжээнд мань хун оролцоогуй гэж хэлэхэд хэцуу л юм. Гэхдээ менге нь байвал бух юмыг шийддэг учраас ажилд тэнцэх уу угуй юу гэдэг шалгуур одоо хамаагуй биздээ.
Дэмбэрэл, Лу.Болд, Баясгалан нар менге бухий компани, банкны захиалгаар л Монголбанкны захирлын албан тушаалыг сонирхож байгаа болов уу. Жишээ нь Голомт банк, Дарханы темерийн уйлдвэр, Бодь гээд менгетэй газрууд эдгээр хумуусийн ард мэдэлд байдаг нь ард тумэнд тодорхой.
Монголбанкны дэд захирал Батсух. уул уурхайн енженер хун л юм гэсэн ямар асуудал хариуцдаг, юу хийдэгийг сайн мэдэхгуй юм. Ажлаа мэдэггуй гээд монголбанкныхан нэг их тоодоггуй гэсэн. Батсухийн ард хувьсгалт намын залуучууд болон цэцийн Бямбадорж, Ховдын булэглэл байдаг гэж л гадуур ярих юм.
Энххуяг бид нар Улсын банк гэж байхад 80-аад оны суулээр хамт ажиллаж байсан, МУДН-ийн намын идэвхтэй гишуун байсан, биднийг намдаа элс гээд л Нэргуй тэр хоер их ятгадаг байсан юм. Хэд хэдэн нам дамжсан байх, харин енгерсен онд ХУ намын гишуун болж, коммунист болсон гэсэн.Дэл сул яриатай, яаж ч холбирч мэдэх хун. Уунийг нь Чулуунбат сайн мэдэх тул монголбанкны менгеер жип машин авч егч амыг нь тагласан гэж монголбанкныхан ярьдаг .Тэгээд ч Энххуяг монголбанкин дотор орон сууц барих, барилгын засвар хийх, тоног техееремж худалдаж авах ажлыг эрхэлж менге угаадаг Мандал, Менхбат, Лхагвасурэн, Одонгуа, Баярмаа зэрэг хумуус оролцсон булэглэлийн идэвхтэй гишуун тул хамт олон дотроо нэр хунд тааруу болов уу. Энххуяг еерийгээ банкны холбоо гэж амь нь тасарсан газраар дэмжуулж, дээшээ бичиг явуулгаж байгаа гэж гадуур цуураад байгаа. Банкны холбооны дарга Цэрэнпурэв Энххуягийг монголбанкны захирал болгож, еерее тэргуун дэд болох жижиг хор найруулж байгаа сурагтай.Цэрэнпурэв гэдэг залуу Чулуунбатын татаасаар явдаг нэгэн ба ХОТШ банкийг дампууруулах, Хадгаламжийн банкийг сульдуулахад их уурэг гуйцэтгэсэн. Хор найруулж байгаад Унэнбат еренхийлегчийг банкны холбооны даргаас авахуулаад еерее тэнд очсон юм. Унэнбатын дэргэд бол Цэрэнпурэв эдийн засгийн цагаан толгой мэдэхгуй хун. Одоо бас радио телевизийн бас нэг орон тооны бус дарга бололтой телевизээр харагдаж байсан. Ямар мэргэжилтэй хун юм бол мэдэхгуй, эвлэлийн ажилтан хун банкны захирал болсон гэж Хадгаламжийн банкныхан ярьдаг юм.
ХОТШ-д Чулуунбатын нарийн бичиг байсан Баярмаа гэдэг нехергуй эмэгтэй 2000 онд Монголбанки
нд ажилд орж, Чулуунбатын нарийн бичгийн даргаар дахин иржээ. Тэгээд 2 жилийн дараа гадаад гуйлгээний ахлах нябо болжээ. Гадаад валютын нууц гуйлгээнууд зевхен Баярмаагийн гараар орж байсан гэж емне нь хэвлэлд гараад байсандаа. Саяхан Чулуунбат захирал мэргэжлийн нягтлан бодогч Бехбатыг албан тушаал бууруулж аж ахуйд егч найз бусгуй Баярмаагаа Монголбанкны еренхий нягтлан бодогч болгон суга дэвшуулжээ. Ямарч мэргэжилгуй хун Улсын гол банкны еренхий нябо болно гэдэг генесийн номд орох амжилт боловч яагаад ийм шийдвэр гаргасан нь их сонин. Эсвэл Чулуунбат араа мануулах хунээ бэлтгэж байна уу, эсвэл аавийнхаа ажилладаг олон улсын банкинд том албан тушаалд Баярмаа еерийгее томилуулахаар намтар туухээ баяжуулж байна уу гэдэг нь их сонин юм. Баярмаа Чулуунбатыг шахаж байгаад 2001 онд эцэг Сэндэнжаваа олон улсын банкинд том албан тушаалд томилуулсан гэж хумуус ярьдаг. Одоо Баярмаа монголбанкны бараг хоердахь хун болсон. Дэд захирал Батсухэд эрх мэдэл байхгуй, Чулуунбат Баярмаа хоер л бух асуудлыг шийднэ. Хумуусийг ажилд томилох, еерчлех, юунд менге зарах, яаж угаах зэрэг бараг бух асуудлыг шийдэхэд Баярмаа оролцох болжээ.

totally agree. dont know if president will veto. What I do know is that 1000 mongolians are employed by ivanhoe. If ivanhoe left, 1000 people would be out of jobs. There are hundreds of other companies as well. If you assume that 10-50,000 mongolians work with these companies, that is a huge percentage of workers that will lose their jobs. BTW, these are the highest paying jobs in mongolia, on the blue-collar level.

I would assume that mining companies have brought a good deal of money to monglia and that many mongolians are prospering because of this. If you impose this new windfall tax I would assume all mining companies who have not invested a great deal of money will lay off all employees and pull out of the country. Free enterprise is a wonderful thing if it is allowed to exist. There is a multiplier effect from the expenditure of all dollars. Look around, do you not see the prosperity that unfolding and these companies for the most part have not produced one pound of copper or one ounce of gold yet. There could be billions of dollars spent in your country to develop mines.. If you impose this law you will have to borrow the money and try to do this on your own. These companies have the expertise to make this happen now... I say tax them but don't squeeze the blood out of them are they will leave. thanks for listening